گلستان، نمونهای از نثر ادبی آهنگین زبان فارسی اثر سعدی در 636 ش./ 1258م.
سعدی، گلستان را که شامل مطالب اخلاقی، اجتماعی، دینی و در قالب حکایات شیرین است با یک مقدمه و هشت باب در سیرت پادشاهان، اخلاق درویشان، فضیلت قناعت، فوائد خاموشی، عشق و جوانی، ضعف و پیری، تأثیر تربیت و آداب صحبت نوشت و آن را به شاهزاده سعد بن ابوبکر بن سعد زنگی (شاخصترین حاکم سلسله اتابکان فارس) تقدیم کرد.
نثر گلستان به شیوهای مختلط نگاشته شده و حاوی قسمتهای مصنوع و ساده است. بدین معنی که سعدی ضمن نثر ساده و استادانه خود، هرجا که لازم دانسته، عبارات مسجّع لطیف هم آورده است. اما به حق باید گلستان را نوعی از نثر موزون شمرد. با این حال سعدی در این کتاب از آمیختگی شدید با زبان عربی پرهیز کرده و گلستان او با ذوق فارسی زبانان، سازگاری و انطباق کامل یافته که همین در قرن هفتم نوآوری بزرگ سعدی بوده است.
گلستان در مقام مقایسه با دیگر آثار نثر مصنوع در این دوره از لحاظ کیفیت درج اشعار نیز روشی ممتاز و مشخص دارد. بعدها چند تن از نویسندگان از جمله معین الدین جوینی در نگارستان، جامی در بهارستان، قاآنی در پریشان و قائم مقام فراهانی در آثارش، در مقام تقلید از آن برآمدهاند. بسیاری از نویسندگان نیز شروحی به عربی، ترکی و فارسی بر آن شرح نوشتهاند.
قدیمیترین ترجمه گلستان سعدی به ترجمه آندره دوریه André du Ryer برمیگردد که در سال 1634 میلادی در پاریس چاپ و منتشر شده است. هانری ماسه Henri Massé، خاورشناس فرانسوی، 55 ترجمه از گلستان به زبانهای لاتین، فرانسوی، انگلیسی، آلمانی، روسی، عربی، ترکی و جز آنها را در کتابش معرفی کرده است.